Na kolejnym farerskim szlaku wprowadzona została opłata - od teraz za marsz na szczyt #Slættaratindur zapłacimy 200 koron 💸⛰💸

Zebrane środki pomogą między innymi sfinansować budowę nowego, zrównoważonego szlaku turystycznego na najwyższy szczyt archipelagu.

Co ciekawe, na stronie slattaratindur.fo można również wykupić bilet parkingowy dla kampera. Tym samym możliwy staje się legalny nocleg w samochodzie u podnóża "Płaskiego Szczytu".

Brimheim hevur leiklutin sum Beinta í filminum "No Rest for the Wicked".

Hvussu fekst tú henda leiklutin?

- Tað var mín góði vinur, Heiðrikur á Heygum, sum var við í fyrireikanini og ráddi filmsliðnum at kontakta meg. Eg havi altíð havt áhuga í leiklist sum listagrein, so eg hugsaði "hví ikki", tá eg fekk fyrispurningin í telefonini, og fór til casting, hóast eg kundi vænta, slettis ikki at sleppa við.

Eg hevði latið meg í frakkan og skuldi fara, eftir at hava lisið nakrar senur fyri Anju, sum var castari, og leikstjóranum, Kaspar, tá eg vendi inn aftur og hugsaði - kanska skuldi eg sungið fyri teimum!

So eg fór inn aftur og sang "Hurricane" úr míni nýggjastu plátu. Innan eg var liðug, sótu tey bæði og grótu, so eg fór avstað, eitt sindur meira sannførd um mínar møguleikar at sleppa við.

Hvussu var at gera film saman við Pilou Asbæk og føroysku leikarunum, við Egor Venned fremst fyri?

- Tað var vakurt at eygleiða eyðsýnda sambandið, sum var millum Pilou og Egor. Eg elskaði at síggja teir arbeiða saman. Summi fólk kunnu bara tendra fyri teirra tekki og yndi at vera á einum skermi á ein hátt, sum heilt ítøkiliga broytir ljósið, skynið og rúmið, sum er uttan um tey. Tað hugtók meg.

Sjálv var eg serliga fegin um at spæla saman við Kjartan og Sofiu. Tey eru ikki bara gávuríkir leikarar, sum eru millum tey fremstu í teirra faki, tey vóru eisini so fyrimyndarliga fitt, at hjálpa mær við vegleiðandi uppskotum og fáa meg at kenna meg trygga, fyrstu ferð eg spældi á filmi. Tað eri eg ógvuliga takksom fyri.

Sum føroyingur, var tað ein greið kensla av stoltleika, at hoyra til størra partin av filmsliðnum, tí hetta var heilt vist nakað heilt serligt.

Hvussu fataði tú Føroyar sum upptøkuland og karm um søguna?

- Sjálvsagt kanst tú ikki finna ljósið og vakurleikan í landslagnum nakra aðra staðni. Tú fart so nógvar gávur úr náttúruni beint her.

Onkrir dagar vóru krevjandi, tí veðrið var ræðuligt. Tá tóku øll seg saman, og júst tað gjørdi keðiligu løturnar til at bera. Eg elski arbeiðsmátan við samstarvi, sum listagreinin filmur er - tað krevst, at hvør einasti persónur, sum er partur av filmsgerðini, ger sítt allar besta, skal nakað gott spyrjast burturúr, og tað syrgdu øll fyri hvønn einasta dag. Eg hevði størstu virðing fyri filmsliðnum, sum alla tíðina arbeiddi nógv meir og longri enn vit leikarar. Vónandi koma fleiri verkætlanir sum henda til Føroyum í tíðini framyvir, har samstarv er millum filmsfólk á staðnum, og stór framleiðslufeløg við fíggjarmøguleikum at gera nakað so stórt, sum hetta.

Kasper Kalle er leikstjóri, nú vit í næstu viku sleppa at síggja "No Rest for the Wicked". Hann stendur á bryggjukantinum aftanfyri Sofiu Nolsøe Mikkelsen, sum er Ásla, Pilou Asbæk, ið er Helgi og Egor Venned, sum er Baldur. Foto Christian Geisnæs.

Í dag gevur danska filmstíðarritið, Ekko, filminum fimm stjørnur. Eisini í Montreal hevur filmurin fingið hópin av framúr góðum ummælum í kritisku pressuni og borið hann saman við filmar hjá Robert Eggers. Nú verður filmurin sýndur á 25 altjóða filmstevnum.

Í 1980'unum gjørdist eg bilsin, tá ein týskari frá filmstevnuni í Berlin, Wieland Speck, vitjaði Filmsfelagið við klassiskt gotisku søguni ”Manor”, sum í smálutum lýsti Føroyar, og seinni kom út í týddari útgávu. Hvussu kom henda sermerkt fantastiska søga á tína leið?

- Fyri fimm árum síðan hevði eg eitt hugskot um ein spælifilm, og royndi at finna rætta framleiðaran til filmin. Tað var í tí sambandi at eg vitjaði Lars Bredo Rahbek, tí eg kendi á mær, at hann kundi vera eitt gott match. Hann las hugskotið og segði, at hann kendi eina stuttsøgu, "Manor", frá 1884, ið fór fram í Føroyum, og í fleiri førum minti um mítt hugskot. Lars hevði í fleiri ár roynt at fáa gjørt film úr søguni, men hevði ikki eydnast at finna rætta leikstjóran. Eg las søguna, og varð beinanvegin áhugaður, tí hon fevndi um alt tað, eg elski, tá eg geri film. Stórbara náttúru, kærleika og nøtrandi bangilsi, sigur Kasper Kalle.

Hvat hevði tað at siga fyri teg, at gera film úr júst hesi søgu?

- Eg sá meg sjálvan í høvuðsleiklutinum í søguni. Eg kendi sama longsul á mær og eisini knýtið til móðurina. Hetta er ein ógvuliga persónligur filmur, og sjálvur haldi eg, at hetta er ein týdningarmikil søga, at siga. Hóast filmurin snýr seg um kærleikan millum tveir menn, so er søgan samstundis universel. Øll vilja verða góðkend og aksepterað sum tað, tey eru, og flestu okkara kenna ólukkuligan ella í minsta lagi torføran kærleika.

Eg eri úr einum lítlum býi í Jútlandi og vaks upp í eini tíð uttan internet. Eg kendi meg ógvuliga einsamallan, og eg hevði ongan at tosa við um mínar kenslur. Tað er ein kensla av einsemi, sum eg eisini kenni í filmiska høvuðsleiklutinum. Hóast hann elskar móðurina og livir í pagt við bygdarfólkið, so er nakað, ið hann saknar. Tað kenni eg aftur í mær sjálvum, og júst ta kensluna hugsi eg, at fleiri munnu kenna aftur.

Hví heitið ”No Rest for the Wicked”?

- Heitið er úr Bíbliuni. Ikki orðarætt, tí hon er broytt og lagað til á fólkamunni, men heitið er úr einum bíbliuørindi hjá Jesaja. Trúgv fyllir nógv í okkara filmi, og eg haldi, at hetta ørindi hóskar so væl til søguna. Tí hvør er "the wicked"? Eru tað teir báðir forelskaðu menninir, ella eru tað tey, ið ikki kunnu góðtaka teirra kærleika? Og hvør er tað, ið ikki kann finna hvílu?

Vóru Føroyar altíð sjálvsagdi karmurin, tá tú hugsaði um søguna?

- Tað hevur altíð verið okkara ynski, at filmurin varð tikin og fór fram í Føroyum. Fyrst fyri at vera trúgvur móti søguni, sum fer fram í Føroyum. Og so vóru vit so nógv í Føroyum, at skriva søguna til film. Og endaliga fingu vit høvið at læra mentanina og føroyingarnar at kenna, so samstarvið millum fólk úr Føroyum og Danmark bleiv tætt og nærlagt.

Tað er vert at geva sær far um, at hóast framleiðslufelagið er danskt, so er størra helvtin av filmsliðnum føroysk. Tað vil siga, at hetta er eisini í stóran mun ein føroyskur filmur. Fólk úr Føroyum hava verið við í fakligu viðgerðini av handriti, búnum, rekvisittum, locations og sjálvandi at fáa dialogin at sita eisini. Ja, alt samalt í filmsgerðini. Tess betri og tættari samstarvið bleiv, týdningarmiklari gjørdist tað, at vit løgdu alt fyri, at gera ein so vakran film, sum til bar í Føroyum.

Tað er týdningarmikið fyri meg og alt filmsliðið, at málið sjálvsagt er á føroyskum við føroyskum leikarum. Og eg stóð eisini fast uppá, at føroysk tónaskøld skuldu gera tónleikin. Tí tónleikur er so týðandi at skapa kensluna í einum filmi, og tónleikur er eitt so avgerandi eyðkenni, at skapa kensluna í einum landi, so tað hevði verið heilt skeivt, um danskarir gjørdu tónleikin, ella bretar og amerikanarar. Eg eri fegin um, at vit hildu fast í tí kravinum, tí eg haldi at tónleikurin er ómetaliga vakur í filminum.

Hvussu hevur samstarvið, listarliga og framleiðsluliga, gingið?

- Persónliga, hjá mær sum leikstjóra, vil eg siga, at samstarvið stutt sagt hevur verið heilt fantastiskt! Hondina á hjartað, so havi eg aldri upplivað nakað lið, ið hevur lagt so nógv fyri og arbeitt so hart, sum hetta filmsliðið. Tað er tó ikki nøkur loyna, at tað eisini hevur verið serstakliga krevjandi at gera filmin, tí veðrið í Føroyum kann skifta frá eini løtu til aðra, og tað er tað ringasta, ið kann raka eina upptøku. Men bæði tað føroyska og tað danska liðið hava givið alt, tey maktaðu, og vit høvdu aldri kunna gjørt filmin, um ikki liðið hevði arbeitt so væl saman, og fólk ikki høvdu rætta viljan, at vinna á trupulleikum, sum tóku seg upp.

Eg upplivdi eina ótrúliga stóra vitan og kreativt snildi, at gera teir mest fantastisku búnar, at finna rekvisittir og røttu upptøkustøðini. Tað vóru veruliga kompetent menniskju, vit arbeiddu saman við í Føroyum, eisini tí at tey vistu alt um søguna, og kundu gera teir vakrastu lutir heilt niður í tað minsta.

Og hvat framleiðslu viðvíkur, so hevði eg ta fatan, at hóast vit komu út í onkrar heilt ómøguligar trupulleikar, sum ikki kundu loysast, so var tað altíð ein, ið kendi ein, ið júst kundi hjálpa okkum. Vit upplivdu allastaðni, har vit komu, eitt ótrúligt hjálpsemi, á ein heilt annan máta enn í Danmark, og tað er akkurát tí, at hesin filmur eydnaðist.

Fremsti eginleiki er heilt klárt, at øll vilja hjálpa, og kenna altíð ein, ið kann loysa eina trupla støðu, sum er íkomin. Og so er tað sjálvandi hin fantastiska náttúran. Tí hóast tað er ein avbjóðing at filma í skiftandi føroyska veðrinum, so er stórbara náttúran altíð nakað heilt serligt.

Til dømis fyrstu ferð eg var úti í Koltri. Vit høvdu leitað eftir eini bygd, har húsini vóru lagað úr steini, har okkara høvuðspersónur skuldi búgva, men vit funnu ikki eitt hóskandi stað, sum var heilt avgerandi at bera filmin. Tá vit komu út í Koltur, skein sólin, og eg setti meg millum steinhúsini og hugdi meg íkring. Tað er av sonnum tað vakrasta stað, eg havi verið, og eg bleiv heilt rørdur. Vit høvdu aldri funnið nakran stað, sum Koltur, ongastaðni í verðini.

Eru serligar viðmerkingar og eygberingar, tú hevur tikið til tín, tá filmurin hevur verið vístur í útlandinum?

- Vit hava verið serstakliga heppin, hvussu áskoðarar og ummælarar hava tikið ímóti filminum, har vit hava víst hann. Ummælini hava verið ótrúliga góð. Fólk hava serliga lagt til merkis dámin og huglagið í filminum, sum er heilt serligt, og tað at vit vága okkum at tvinna eina stóra kærleikssøgu við eina nøtrandi gotiska ræðusøgu og halda henni upp móti føroysku náttúruni. Tilsamans er tað heilt greitt styrkin í filminum.

Hevur tú eitt stikkorð til føroyska áskoðaran, sum nú fær høvið at síggja ”No Rest for the Wicked”?

- Eg vóni, at fólk í Føroyum fara at taka eins væl ímóti filminum, sum tey tóku móti okkum. Tað hevur verið ein fantastisk uppliving, at gera henda filmin, sigur leikstjórin Kasper Kalle.

"No Rest for the Wicked" verður sýndur í Filmsfelagnum mikudagin 2. Septembur, tá Eiler Fagraklett fer at innleiða. Dagin eftir, 3. septembur, verður almenn frumsýning í Havnar Bio og í Salt, og dagin eftir, 4. september, verður filmurin aftur sýndur í Havnar Bio, og 8. septembur í Løkshøll.

Na początku szlaku na najwyższy szczyt Wysp Owczych postawiono właśnie tablice informujące o konieczności zapłaty za wstęp. Trekking na Slættaratindur kosztuje od teraz 200 DKK. Dzieci i młodzież do 15.…

Artykuł Nowa opłata za wstęp na Slættaratindur pochodzi z serwisu Wyspy Owcze - Klub Miłośników Wysp Owczych.

Foto Jacob Møller

Kjartan Hansen er Suni í filminum "No Rest for the Wicked", ið verður sýndur í Filmsfelagnum mikudagin 2. septembur. Dagin eftir, 3. septembur, verður almenn frumsýning í Havnar Bio, sum sýnir filmin næstu dagarnar, og 8. septembur er sýning í Løkshøll.

- Sum sjónleikari veit eg, at tá vit spæla á okkara egna máli, og spæla nógv, tá mennast vit við rúkandi ferð, sigur Kjartan undan sýningini.

- Tað var Anja Phillip, castari, sum bjóðaði mær til upptøkuroynd í Keypmannahavn, í januar 2024. Meðan eg gekk og bíðaði eftir svarinum, var eitt sindur av manereri, fyri at fáa tingini at passa saman. Eg var í føstum starvi á Aarhus Teater og mátti hava orlov, fyri at hava stundir at filma. Tað merkti, at siga farvæl til tveir óluksáliga spennandi leiklutir á Aarhus Teater. Og tað er ikki bara at siga tað.

Annar var Rogozjin í "Idioturin" eftir Dostojevskij. Hin var Alan í leikinum "Carnage" - fleiri kenna kanska filmin frá 2011, har tað er Christoph Waltz í tí leiklutinum.

Eg visti at "Carnage" fór at vera mega festligur at gera, sum sjónleikur. Og tað var saman við teimum allarbestu starvsfeløgunum á Aarhus Teater.

Men "No Rest for the Wicked" var, fyri meg, eitt heilt nýtt slag av avbjóðing sum sjónleikari. Suni er ein leiklutur, sum bæði drívur horror-elementið í filminum, men eisini erotisku síðuni av søguni. Hartil lág tað øllum toyminum sera nær at gera filmin so føroyskan, sum gjørligt - so tá alt kom til alt, var tað ein no-brainer, sigur Kjartan.

- Tá ið Kasper so ringdi, einaferð í marsmánað, rann eg upp á loft í íbúðini heima í Aarhus. Eg setti meg á songina og hugdi út gjøgnum vindeyga, og fyrireikaði meg uppá eitt nei. Eg veit ikki hví. Tað ger man bara onkuntíð. So tú kann ætla, at eg bleiv glaður, tá hann bjóðaði mær at spæla Suni. Kasper var so fittur og virkaði minst líka spentur sum eg. Og tað fekk meg veruliga at vilja henda leiklutin frá fyrstu stund. Kasper er ein góður leikstjóri og ein fjálgur persónur.

Síðan gingu ikki nógvir minuttir, til ein sjampanjufløska bleiv opnað.

Hvussu var at spæla á hesum settinum saman við Pilou Asbæk og so føroyingum, við Egor Venned á odda?

- Fyrstu ferð eg møtti Pilou var í 2012, og eg helt beinavegin hann var ein sera fryntligur fýrur. So tað var stuttligt at møta honum aftur, nú sum starvsfelagi. Hann er ein serstakliga góður sjónleikari, sum dugir at gera arbeiði lætt fyri sínar viðleikarar. Tað er ein sjáldsamur eginleiki. Og so er hann blíður og stuttligur at vera saman við. Egor er, á sama hátt sum Pilou, ein ótrúliga fittur persónur, sum arbeiðir væl og miðvíst saman við øllum. Og saman eru teir báðir ein góð leikaragreipa, sum megnar at vísa heimsklassadygdir á løriftinum. Og so er tað jú bara gott at arbeiða, tá man hevur tað stuttligt saman.

Eg minnist tildømis eitt kvøldið, vit fýra Pilou, Egor, Jóhannes og eg vóru úti og ótu aftaná upptøkur. Tá flentu vit eftir, at tað var sum at vera á einari sýrutari dupultdate - man skal nokk hava sæð filmin fyri at halda tað er stuttligt.

Hvussu upplivir tú Føroyar sum location og filmsland?

- Føroyar hava so nógv eftir at bjóða sum filmsland, og tá hugsi eg ikki bara um náttúruna. Vit eiga so nógvar góðar søgur og nógv góð og dugnalig fólk.

Eg minnist tá man segði at “nú megnar Ísland at gera eina heila tv-seriu, bara við íslendarum á øllum postum”. Tá føldist tann veruleikin fjarur frá okkum. Nú, harafturímóti, eru vit tætt við!

Sum sjónleikari veit eg, at tá vit spæla á okkara egna máli, og spæla nógv, tá mennast vit við rúkandi ferð. Fáa sjónleikarar kilometrar í beinini, so mennist bæði føroyskt sum filmmál og sjálvur spælistílurin av sær sjálvum. Og í mínari verð, er tað júst tað, sum føroyski áskoðarin bíðar eftir - so tað er einki við at fara úr arbeiðshandskunum nú, sigur Kjartan Hansen at enda.

Framleiðari er SF Studios, hin størsti í Norðurlondum. Hinir báðir framleiðararnir eru Outlier Projects í Føroyum og Truenorth í Íslandi. Myndina av Kjartani Hansen, niðanfyri, tók Rasmus Sandø Hansen.

Sum ímyndin av einum røttum countrysangara, vaks hon upp við einum pápa, ið hvørki dugdi at lesa ella skriva. Í 1995 setti hon sær fyri at skapa Imagination Library á heimrustini. Í dag er bókasavnið hjá Dolly víðkað til fimm enskt talandi lond, har børn upp til fimm ára aldur, hvønn mánað fáa ókeypis bøkur sendandi.

Countrysjangran er einasta tónleikarasjangra, ið á plátu, sum vit kalla miðilin, miðvíst og tilvitað arbeiðir við orðum og søgum úr gerandisdegnum hjá arbeiðaranum. Í dag er countrytónleikur sum hin einasti á plátumarknaðinum ein stuttsøgusjangra í sjálvum sær. Í ta tíð ein sangur á plátu varir, oftast lítið meir enn tríggjar minuttir, verður ikki bara søgan søgd beint fram, men altíð við eini óvæntaðari vend í endanum, sum vit vanliga kalla eina krúllu á halanum.

Fá hava sum Dolly Parton dyrkað hesa sjangru og máta at siga nútíðarmenniskjanum eina søgu í eygnahædd, leys av gini tølum, fátækraváða og stigmatiserandi stættarheitum sum white trash.

Millum kendastu eru lítillætni sangurin, "Jolene", um kvinnuna, sum krúpandi eyðmjúk spyr medsystrina, um hon ikki kann lata verða við at taka mannin "just because you can", og lágstættarsangin, "Coat of many colors", ið skrivar seg inn í tilvitskuna hjá lurtaranum sum ein bíbilskt bygd og virðisskapandi andsøgn til sosial fátækramerki, sum í hugtakinum happing, verða skapt og lagað í skipaða skúlanum.

Men Dolly Parton, sum sigst hava skrivað fleiri enn trýtúsund sangir - Harlan Howard megnaði fýratúsund - var frammi í sjey áratíggju og bygdi á systurnøvn sum Patsy Montana, Kitty Wells, Loretta Lynn og Patsy Cline, sum hvør hevði sítt tíðarmerkta úttrykk og eyðkenni, ið heilt vist er støðið, sum fremstu sangstjørnur í countryhevdini í dag byggja á - allar kvinnur - við Emmylou Harris í alternativa oddinum, síðan Reba McEntire í mainstream mongdini, og í dag Kacey Musgraves og Gretchen Peters, sum í heilt egnum og modernistiskt persónligum stíli kortini leggja seg poetiskt tættast upp at farnu Dolly í hennara bestu eygberingum. Og í áminningum um stættarstríðið, ið aldri fer at hvørva og enn minni enda, er Margo Price helst hon, ið mest sjónlig ber honky tonk kyndilin hjá Dolly fremst.

Hesar avmáldu tilvísingar og sanglinjur upp til nútíðina, kunnu peika aftur til grundleggjandi sangir, sum Dolly Parton skrivaði og sang longu fyri hálvari øld síðan, so sum teir beiskt kargu "Down from Dover", "The Bridge" og "Evening Shade", hin undirfundiga spælandi "The Bargain Store" og sjálvsagdi sangurin "Just because I'm a woman".

Í einum polariseraðum heimi, frá Trump í vesturi til Putin í eysturi og heilt niður í smámunir í okkara egna gerandissamfelag, hevur Dolly Parton verið fremsti almenni persónur at linka um ævigt tiltakandi polariseringina, sum skipaðir og politiskt valdir ørindasveinar, helst uttan at vita av tí sjálvir, seta í verk, serliga tá umræður so grundleggjandi maktviðurskifti sum religión og kynsliga sannføring. Ørindasveinarnir eru hvørki illir ella óndir. Teir hava bara lurtað ov lítið eftir Dolly.

Odkrywanie Wysp Owczych z pomocą błękitnych autobusów Strandfaraskip Landsins. To co, kto wybiera się do Czotnowca? 😉

Pierwsze duże centrum spa na Wyspach Owczych otwarto latem 2025 roku przy Hotelu Føroyar w Tórshavn. Sam hotel funkcjonuje już od maja 1983 roku, ale w ostatnich latach przechodził gruntowną…

Artykuł Ress Spa na Wyspach Owczych – pierwsze duże spa w Tórshavn pochodzi z serwisu Wyspy Owcze - Klub Miłośników Wysp Owczych.

Framleiðarin, Lars Bredo Rahbek, sigur, um "Manor", at hesa søguna hevur Karl Heinrich Ulrichs hugsað og staðsett langt burturi frá meginlandsmentanini, á sama hátt sum Bram Stoker pallsetti Dracula í Transsylvania.

- Føroyar, henda frumkenda søgnin, trúarheimurin og ferðin hjá eini móðir, at skilja sonin. Tað var sterkt og hjartanemandi. Og hóast Egor og Pilou manna høvuðsleiklutirnar, so er tað Sofía, ið er hin veruligi høvuðsleikluturin, tí av øllum er hon tann, ið mennist og broytir seg mest. Ævintýrið hjá H.C. Andersen "Søgan um eina móðir" er livandi og nemandi søgugongdin, subplottið, ið gevur filminum eitt ævigt gildi og breitt galdandi virði, metir Lars, sum er í starvi hjá størsta norðurlendska filmsframleiðara, SF Studios. Hinir báðir framleiðararnir eru Outlier Projects í Føroyum og Truenorth í Íslandi.

Hvat sigur tú sum leikari til hesa meting frá framleiðaranum Lars?

- Sum sjónleikari sær mann altíð søguna úr perspektivinum á sínum egna leikuti, um mann so er høvuðsleikari, ella ein minni leiklutur. So í "No Rest for the Wicked" var eg øgiliga upptikin av søguni um mammuna, sum følir at hon missir sonin, og sum skal akseptera hann. Tað kenst fyri mær sum ein sterk og altíð galdandi søga.

Tað var ein ótrúliga spennandi leiklutur at arbeiða við. Rasmus Birch og Kasper Kalle hava skrivað hana fjølbroytta. Hon hevur hennara egnu søgu í hesari kærleikssøguni. Hon hevur ein hug, ein vilja og má berjast nógv við seg sjálva gjøgnum filmin.

Tað er ein vøkur samanbering, Lars ger við ævintýrið hjá H.C. Andersen. Og eg eri samd við honum í, at mamman er leikluturin, sum skal ígjøgnum størstu broytingina.

- Tú ert útbúgvin sjónleikari, og í Føroyum løgdu helst tey flestu merki til tín leiklut í Geytavinnaranum í 2014, ”Skuld”, hjá Heiðriki av Heygum, sum eisini fekk Áskoðaravirðislønina. Men síðan hevur tú havt sterkar karakterdrivnar leiklutir saman við Kurt Ravn í filminum hjá Anton Petersen, ”Eitt sindur um hvussu vit elska”, og í donskum filmi sum ”Mørkeland” og komandi filminum ”Kvinde ukendt”. Eru tað serligir leiklutir, sum tú gongur eftir og velur burturúr?

- Eg havi spælt nógvar klassiskar leiklutir, og havi eisini sjálv dámt væl, at spælt drama og tragediu. Men seinastu árini eri eg eisini sloppin at spæla meira komediu og sangleikir, musikals, og performativt teatur, og tað hevur verið ótrúliga stuttligt, og hevur uppá nógvar mátar latið dramaið upp uppá ein nýggjan máta. Komedian og tragedian hanga tætt saman. Eg leggi meg ikki eftir ávísum leiklutum, men eg haldi ofta, at um søgan er góð og leikstjórin og toymið arbeiða væl saman, so verður tað altíð spennandi.

- Hvussu fekst tú boðið leiklutin í ”No Time For The Wicked”?

- Eg var boðin til casting hjá castaranum, Anju Philip, í Keypmannahavn. Kasper Kalle, leikstjórin, var har og vit prátaðu og spældu eina senu. Síðani gekk nakað av tíð meðan tey settu alt toymið saman. Eg fekk so boð um, at eg hevði fingið leiklutin. Eg bleiv øgiliga glað, tí longu tá eg las manuskriptið, varð eg púra hugtikin av søguni. Og enn meira, tá eg møtti Kasper, sum er ein ótrúliga dugnaligur leikstjóri.

Hvussu var at spæla á hesum settinum og saman við so kendum nøvnum sum Pilou Asbæk og so føroyingum, við Egor Venned á odda?

- Tað var eitt stórt upplivilsi at spæla á føroyskum saman við føroyingum á hesum filminum. Eg havi arbeitt nógv í Danmark, so tað var ótrúliga skeg, at sleppa at tosa føroyskt bæði aftanfyri og framanfyri kameraði. Tað var eitt stórt fornøjilsi at arbeiða við Egor. Hann er opin, dugnaligur, intuitivur og ótrúliga fittur. Vit fingu eitt tætt samband beinavegin.

Pilou møtti eg fyrstu ferð á sjónleikaraskúlanum í Keypmannahavn, har vit gingu um somu tíð. Hann gekk á fjórða árgangi tá eg gekk á fyrsta árgangi. Og so var eg so heppin at spæla saman við honum í mínari debut, aftaná sjónleikaraskúlan, á Folketeatret í Keypmannahavn. Ein leikur, sum hevði stóran týdning fyri meg. So tað var ordiliga skeg at møta honum aftur nú, so nógv ár seinni. Mann merkir, at hann er sera royndur, og so er hann fittur og stuttligur at spæla saman við, ein ótrúliga góður starvsfelagi. Hann hevur eina spæligleði, sum smittar.

Hvussu upplivir tú Føroyar sum location og filmsland?

- Tað er fantastiskt at hava eitt so vakurt land at filma í, sum okkara. Veðrið ger sjálvandi sítt, og man má laga seg nógv eftir tí. Eg haldi, man følir væl, at føroysk filmsfólk eru von við hetta. Øll arbeiða væl og íðin. Leikar vindurin ov hart í, noyðist mann at halda eina pausu, og so eru øll klár, tá filmast kann aftur. Fólk eru klár, dámlig, røsk, blíð, dugnalig og hava stóran hug at verða við.

Hvat gert tú til dagligt í hesum døgum?

- Eg eri akkurát byrja venjingar til "Tríggjar systrar" hjá Anton Tjekhov, sum verður á Tjóðpallinum frá septembur. Vit eru eitt stórt leikaratoymið, níggju leikarir á palli, og vit spæla uppi í Hoydølum. Vit hava ein russiskan leikstjóra, Eugenia Gromova, Sámal Blak ger pall og búnar, ljósstjórin úr Norsku Operuni, Marte Syormo, er komin higar at gera ljós og Baldur Kampmann ger ljóð.

Hvør er næsta professionella uppgáva hjá tær?

- Eftir "Tríggjar systrar" eri eg partur av tveimum stuttfilmum her í Føroyum. Einum hjá Heiðrikki á Heygum og einum hjá Gudmundi Helmsdal, báðir hjá Outlier Projects við Jón Hammer sum framleiðara. Eftir tað skal eg til Danmarkar á Århus Teater at spæla ein leik, “Whatever happened to Baby Jane”, sum er ein adaptión av bókini og filminum frá 1962 við Bette Davis og Joen Crawford.

Hevur tú eitt stikkorð til føroyska áskoðaran, innan hann fer í biograf at síggja “No Rest For The Wicked”?

- Hetta er ein filmur, sum fyri meg var eitt stórt upplivilsi at gera, og sum eg eri glað og errin, at vera ein partur av. Tað er ein vøkur kærleikssøga við einum spennandi twisti. Áðrenn kendi eg hvørki rithøvundan, Karl Heinrich Ulrichs, ella hesa søguna, sum hann hevur staðsett í Føroyum. Men hon passar perfekt her við sínum stórbæra kærleika, drama og horror elementum. Eg vóni at fólk njóta filmin og fáa eitt áhugavert upplivilsi.

Tá pápi mín sum fjúrtan ára gamal fór úr skúlanum, kom hann í nøkur ár at arbeiða í fyritøku hjá Evensen, sum helt til á Reyni nærri Müllersbrúgv. Hans Jacob Jacobsen læt í 1932 upp matvøru – og slaktarahandilin Smæruna … Læs resten →

The post Úr myndasavninum – Nakrar hugleiðingar um Krókabrekku appeared first on Hvannrók.

91 ára gamli pápabeiggin Vagn Erik Michelsen hevur búð á Tjarnargarði í ellivu ár. Á bróstinum í kamarinum hongur mynd av trolara, sum pápabeiggin ikki kann greiða frá, tí hann er dementur. Eg veit, at hann sum ungur var telegrafistur … Læs resten →

The post Úr myndasavninum – Fólk í Havn grótu, tá trolarin Jóannes Patursson endaði í Klaksvík appeared first on Hvannrók.

Dzień 18. Znów nadszedł ten dzień - dzień pożegnania z Owczymi. Dziękuję Wam za śledzenie moich codziennych relacji, tych krótkich wpisów do dziennika podróży. Jak zwykle opuszczam archipelag z literackim nadbagażem, masą materiałów, pomysłów i inspiracji.

Jest w tym wyjątkowym miejscu coś co niezwykle trudno ubrać w słowa, coś co Francuzi zamykają w określeniu "je ne sais quoi". Może dlatego właśnie opowiadam o Owczych właśnie poprzez fotograficzne kadry, Farerskie kadry. Próbując samemu zrozumieć ten złożony mikro-wszechświat.

Dziś więc mówię Farojom - tak fyri alt og síggjast! Dzięki za wszystko i do zobaczyska! 🇫🇴🐏🐑🇫🇴

Dziękuję Kinga Eysturland i Ivan Eginsson Eysturland za gościnę w Klaksvík, Marcin Michalski za inspirację jak opisywać Wyspy Owcze, wspólnego faroe-bzika i spontaniczne spotkania w Tórshavn i Sabina Poulsen za futbolowe foto-wejściówki.

#FarerskiDziennikZPodróży

Farerski Okręg Przemysłowy

Farerski Okręg Przemysłowy

Dzień 17. Pewną niepisaną tradycją są moje wizyty w gościnnych polsko-farersko-rosyjsko-urugwajskich progach u Kingi i Ivana w Klaxie. Czas przy rozmowie mija tak szybko, że ostatnio "zmuszony" byłem do noclegu w urugwajskim konsulacie 😅 Konsulat już niestety nie funkcjonuje, więc grzecznie wróciłem ostatnim autobusem do Havnu.

Szkoda, że te nasze spotkania mają miejsce tuż przed moim wylotem z archipelagu. Dzień ten zawsze ma dla mnie pewien słodko-gorzki posmak.

Inną niepisaną tradycją są farerskie kadry w ostatnią noc. Dziś wieczorem notkę ilustruje zdjęcie z... Któż zgadnie?

Skoro już przy różnych tradycjach jesteśmy. Znów z farerskiej wyprawy zebrał się pięciokilogramowy nadbagaż literatury, folderów, ulotek. Ale pasji do tego niezwykłego zakątka świata, jak i każdej innej, nie mierzy się przecież w kilogramach.

#FarerskiDziennikZPodróży

W drodze do Klaksvík, by z @the_eysturlands przegadać cały dzień...

Kierowca autobusu linii nr 400 był najwidoczniej fanem zespołu @hamradun.fo - Sinklars Vísa puścił sobie na głośnikach dwa razy pod rząd 🤘

Próbka farerskiej sztuki ze zbiorów Galerii Narodowej. Od pierwszych dzieł malarza-amatora Díðrikura á Skarvanesi - uważanego za pierwszego w historii artystę na archipelagu. Po współczesną twórczość Edwarda Fuglø. ____

Przede wszystkim, nie powinno nas tutaj być. Nie sposób wytłumaczyć naszej obecności na tych wyspach – są one zbyt dalekie, zbyt małe, zbyt nieprzyjazne dla człowieka. To idealne miejsce dla wędrownych ptaków, ale nie dla człowieka. Ale jednak, jesteśmy tutaj, 48 tysięcy mieszkańców, ludzkich, cywilizowanych, ba – zglobalizowanych. Przez wieki dzielnie stawiając czoła niekorzystnym warunkom.

Patrząc wstecz na farerską historię, mało sugeruje, że mamy coś niezwykłego do zaoferowania reszcie świata poza naszymi umiejętnościami połowu ryb i korzystania z ubogich dóbr naturalnych. Co się zaś tyczy kultury, nasz kraj nigdy nie mógłby wydać geniuszów pokroju Szekspira czy Mozarta. Z prostego powodu – brakowało warunków i bodźców by rozbudzić artystyczne talenty. Sztuka nie miała żadnego praktycznego użytku. Nie była zawodem, ani pożądaną umiejętnością. Może nawet nie istniało na nią odpowiednie słowo.

-- Nieturystyczna zachęta na stronie @visitfaroeislands (rok 2015)

Smoczkowe drzewa to duńsko-szwedzki, choć praktykowany już w wielu europejskich krajach (także na Wyspach Owczych), zwyczaj. Rodzice wieszają na nich niepotrzebne już smoczki swoich pociech - symboliczne przejście do kolejnego etapu dorastania.

Po licznych zawirowaniach z przylotem na Owcze dziś na stadionie #Tórsvøllur rozegrano w końcu spotkanie rewanżowe między @klaksvikaritrottarfelag a @lechpoznan1922.

Za sprawą niezawodnej @sabina_na_wyspach_owczych Farerskim Kadrom udało się znaleźć na niemal pierwszej linii sportowych emocji. A z pewnością za linią końcową boiska ;)

W pomeczowy wieczór garść zdjęć.

Tá eg fekk bókina “Sunneva – dame af sjældent mod” í hondina, gjørdist eg forvitin, tí millumnavnið Sandø var í navninum á hesi serligu kvinnu, sum eftir seinna heimsbardaga fekk fleiri virðislønir, tí hon undir seinna heimsbardaga sýndi serligt dirvi … Læs resten →

The post Sunneva Sandø var egin, ráðarík og serlig stríðskvinna appeared first on Hvannrók.

A więc stało się. W środowy wieczór po raz czwarty wylądowałem Airbusem na Vágar. Kolejny raz farerska ziemia wyłoniła się zza chmur na kilkadziesiąt sekund przed lądowaniem. Przed startem pachnącego nowością Airbusa 320 (dumnie noszącego nazwisko Williama Heinesena) z głośników sączyła się, zamiast utartej popowej papki, składanka farerskich kvæði, m.in. Grímur á Miðalnesi. I jak […]

Artykuł Dziennik z podróży – edycja 2017 pochodzi z serwisu Farerskie kadry.

Ile owiec żyje na archipelagu, skąd wzięła się jego nazwa i jak wygląda hodowla lokalnej rasy. Owce w krajobrazie, kuchni i historii Wysp Owczych.

Artykuł Czy na Wyspach Owczych są owce? pochodzi z serwisu Wyspy Owcze - Klub Miłośników Wysp Owczych.

Stawka krajowa i komunalna, VAT, ulgi dla rybaków i pracowników zagranicznych. Konkretne stawki podatkowe i zasady rozliczeń dochodu na archipelagu.

Artykuł Podatki na Wyspach Owczych pochodzi z serwisu Wyspy Owcze - Klub Miłośników Wysp Owczych.

Mynd frá 1950-árunum. Myndin sigur heilt nógv, tí nógv skip liggja fyri teym á Havnarvág. Orsøkin var, at Molin var ikki longdur, og Havnin var brimpláss á sunnanættunum. Havaldan kom beinleiðis á Havnina, og vit minnast, tá breyt í Vágsbotni, … Læs resten →

The post Úr myndasavninum – Nógv skip máttu liggja fyri teym í Havn appeared first on Hvannrók.

 Fagnaðardagur í Dali  18. juli 2026, nú var endiliga klárt at lata dalstunnilin upp. Veðrið var so frálíkt, og nógv fólk vóru í Dali henda dagin. Við tunnilsmunnan í Dali spældi Havnar hornorkestur, og talur vórðu hildnar. Anna Paulina, sum er borgarstjóri í Húsavíkar kommunu helt eina frálíka talu. Eitt tema, sum eg helt var so gott, var hetta við, at kostnaður og virði er hvør

sítt. Eitt er hvat ein tunnil kostar, eitt annað er, hvat virði og nyttu hann ger fyri fólkið á staðnum.

Vit vóru fleiri, sum gingu úr bygdini niðan gjøgnum neytageilina, sum nú er gjørd í stand. Nógvir rennarar og súkklarar og fólk til gongu komu úr Húsavík. Turið á Bakka, sum er elsta fólk í Dali, koyrdi gjøgnum tunnilin aftná  Sjúrði, sum koyrdi "skúlabussin", saman við Lonu, Gnippu og Annfinn. So festligt.

 Í Dali er nógv í gongd. Slótturin er fyri, og ikki at gloyma: um eina viku letur Dalstunnilin upp. Bygdin vísir seg frá sínari bestu og vakrastu síðu.

Bødvar ger nýggjan garð um plantasjuna

Petur slær garðin í Malthúsi.

Og nú nærkast alvorliga, núið trygdarvenjingin hevur verið.

Nýggja kunngerðin um fyribyrging og týning av rottu kom í gildi 6. juli 2026 og byggir í stóran mun á kunngerð nr. 147 frá 2017. Endamálið við kunngerðini er at […]

The post Nýggj kunngerð um fyribyrging og týning av rottu er komin í gildi appeared first on Umhvorvisstovan.

Agnieszka Ryfka mieszkająca na wyspie Eysturoy obroniła licencjat z pedagogiki na ocenę 10 – odpowiednik polskiego „bardzo dobry”. Jak sama mówi: „Największym wyzwaniem było to, że studiowałam i pisałam pracę…

Artykuł Polka absolwentką Uniwersytetu Wysp Owczych! Agnieszka Ryfka obroniła pracę licencjacką na wydziale pedagogiki Fróðskaparsetrur Føroya. To dopiero drugi taki przypadek w historii farerskiej uczelni. pochodzi z serwisu Wyspy Owcze - Klub Miłośników Wysp Owczych.

Á Umhvørvisstovuni eru umstøðurnar at súkkla til arbeiðis munandi bøttar, tí nú sleppa súkklurnar undir tak. Súkkluskúrurin hevur pláss fyri 20 súkklum og hevur leingi verið eitt ynski hjá starvsfólkum, […]

The post Súkkluskúrur er komin upp á Umhvørvisstovuni á Argjum appeared first on Umhvorvisstovan.

Hækkandi vatnstøða, broytt gýtingarmynstur hjá toski og at tað regnar meira tá tað regnar eru nøkur dømi um, hvussu Føroyar eru ávirkaðar av veðurlagsbroytingum. Hesi og onnur dømi vórðu løgd […]

The post Veðurlagsbroytingar í Føroyum appeared first on Umhvorvisstovan.

Tá eg síggi myndina omanfyri, reika tankarnir um barnaárini, tá leiðin heim í býin gekk eftir Gríms Kambandsgøtu ella rættari sagt Konradsbrekku, sum vit róptu gøtuna. Hyggja vit nærri at myndini, síggjast hvít stór valahús mitt í myndini. Hetta eru … Læs resten →

The post Úr myndasavninum – Frants A. W. Restorff læt í 1880-árunum valahús byggja á Skálatrøð appeared first on Hvannrók.

Hodowla świń to współcześnie nisza w farerskim rolnictwie. Znaleziska archeologiczne wskazują jednak, że w epoce wikingów i wczesnym średniowieczu świnie na Wyspach Owczych były znacznie ważniejsze. Mapy archipelagu wypełniają tuziny „świnkowych” śladów. Łatwo znajdziecie na nich słowa takie jak svín (świnia), grísur (świnia), súgv (locha), gøltur (wieprz) czy purka (locha). Warto również wspomnieć, że wśród […]

Artykuł Mapy / świnkowe toponimy pochodzi z serwisu Farerskie kadry.