Dzień 18. Znów nadszedł ten dzień - dzień pożegnania z Owczymi. Dziękuję Wam za śledzenie moich codziennych relacji, tych krótkich wpisów do dziennika podróży. Jak zwykle opuszczam archipelag z literackim nadbagażem, masą materiałów, pomysłów i inspiracji.

Jest w tym wyjątkowym miejscu coś co niezwykle trudno ubrać w słowa, coś co Francuzi zamykają w określeniu "je ne sais quoi". Może dlatego właśnie opowiadam o Owczych właśnie poprzez fotograficzne kadry, Farerskie kadry. Próbując samemu zrozumieć ten złożony mikro-wszechświat.

Dziś więc mówię Farojom - tak fyri alt og síggjast! Dzięki za wszystko i do zobaczyska! 🇫🇴🐏🐑🇫🇴

Dziękuję Kinga Eysturland i Ivan Eginsson Eysturland za gościnę w Klaksvík, Marcin Michalski za inspirację jak opisywać Wyspy Owcze, wspólnego faroe-bzika i spontaniczne spotkania w Tórshavn i Sabina Poulsen za futbolowe foto-wejściówki.

#FarerskiDziennikZPodróży

Farerski Okręg Przemysłowy

Farerski Okręg Przemysłowy

Dzień 17. Pewną niepisaną tradycją są moje wizyty w gościnnych polsko-farersko-rosyjsko-urugwajskich progach u Kingi i Ivana w Klaxie. Czas przy rozmowie mija tak szybko, że ostatnio "zmuszony" byłem do noclegu w urugwajskim konsulacie 😅 Konsulat już niestety nie funkcjonuje, więc grzecznie wróciłem ostatnim autobusem do Havnu.

Szkoda, że te nasze spotkania mają miejsce tuż przed moim wylotem z archipelagu. Dzień ten zawsze ma dla mnie pewien słodko-gorzki posmak.

Inną niepisaną tradycją są farerskie kadry w ostatnią noc. Dziś wieczorem notkę ilustruje zdjęcie z... Któż zgadnie?

Skoro już przy różnych tradycjach jesteśmy. Znów z farerskiej wyprawy zebrał się pięciokilogramowy nadbagaż literatury, folderów, ulotek. Ale pasji do tego niezwykłego zakątka świata, jak i każdej innej, nie mierzy się przecież w kilogramach.

#FarerskiDziennikZPodróży

W drodze do Klaksvík, by z Kinga ❌ Ivan Eysturland przegadać cały dzień...

Kierowca autobusu linii nr 400 był najwidoczniej fanem zespołu Hamradun - Sinklars Vísa puścił sobie na głośnikach dwa razy pod rząd 🤘

W drodze do Klaksvík, by z @the_eysturlands przegadać cały dzień...

Kierowca autobusu linii nr 400 był najwidoczniej fanem zespołu @hamradun.fo - Sinklars Vísa puścił sobie na głośnikach dwa razy pod rząd 🤘

Dzień 16. Będąc na Wyspach Owczych, zawsze zostawiam sobie dwa-trzy dni "bez planu". Lubię szwędać się po mieście, meandrować uliczkami Havnu, odkrywać niespodziewane smaczki.

Każda z wizyt w Listasavn Føroya - Farerskiej Galerii Narodowej - utwierdza mnie w przekonaniu jak wielki wpływ na twórczość ma tutaj morze. Havið - nieokiełznany żywioł, dający tak wiele, ale przecież i równie bezwzględny. W sali poświęconej malarstwu Sámala Joensen-Mikines w centralnym miejscu eksponowany jest obraz "Aftur av jarðarferð" (1937). Ekspresjonistyczny "Powrót z pogrzebu" uderza ciemnością barw i głębokim smutkiem prezentowanych postaci.

Morzu - jako ważnemu motywowi w farerskiej sztuce - poświęcony jest album zatytułowany "Havið".

Błądząc po zaułkach Havnu odkrywam murale w nieoczywistych miejscach. Uśmiecham się, gdy rozumiem nazwy stołecznych uliczek. Staram się zrozumieć treść tabliczek. Szukam w antykwariacie lokalnych smaczków. Fajnie móc tu wrócić i ponownie zbierać te farerskie okruszki.

#FarerskiDziennikZPodróży

Próbka farerskiej sztuki ze zbiorów Galerii Narodowej. Od pierwszych dzieł malarza-amatora Díðrikura á Skarvanesi - uważanego za pierwszego w historii artystę na archipelagu. Po współczesną twórczość Edwarda Fuglø. ____

Przede wszystkim, nie powinno nas tutaj być. Nie sposób wytłumaczyć naszej obecności na tych wyspach – są one zbyt dalekie, zbyt małe, zbyt nieprzyjazne dla człowieka. To idealne miejsce dla wędrownych ptaków, ale nie dla człowieka. Ale jednak, jesteśmy tutaj, 48 tysięcy mieszkańców, ludzkich, cywilizowanych, ba – zglobalizowanych. Przez wieki dzielnie stawiając czoła niekorzystnym warunkom.

Patrząc wstecz na farerską historię, mało sugeruje, że mamy coś niezwykłego do zaoferowania reszcie świata poza naszymi umiejętnościami połowu ryb i korzystania z ubogich dóbr naturalnych. Co się zaś tyczy kultury, nasz kraj nigdy nie mógłby wydać geniuszów pokroju Szekspira czy Mozarta. Z prostego powodu – brakowało warunków i bodźców by rozbudzić artystyczne talenty. Sztuka nie miała żadnego praktycznego użytku. Nie była zawodem, ani pożądaną umiejętnością. Może nawet nie istniało na nią odpowiednie słowo.

-- Nieturystyczna zachęta na stronie @visitfaroeislands (rok 2015)

Smoczkowe drzewa to duńsko-szwedzki, choć praktykowany już w wielu europejskich krajach (także na Wyspach Owczych), zwyczaj. Rodzice wieszają na nich niepotrzebne już smoczki swoich pociech - symboliczne przejście do kolejnego etapu dorastania.

Ikki tí, Uni Arge hevur eisini nýliga gjørt eins drúgvu røðina "Oyggjar undir trýsti", sum var áhugaverd.

Og tað er ikki sum at siga tað, at gera lurtaravendar sendingar, sum tær hjá Gunnari, ið her verður umrødd, har vit sum nakað heilt nýtt kenna okkum sum borin á lógvum og fáa nýggjar tankar um tað, at seta búgv, ið altíð hevur verið og ivaleyst enn er lívsendamálið hjá øllum borgarligum pørum og teimum, sum byggja.

So brúka vit restina av lívinum at betala fyri tað. Tað ger búreising, sum orðabókin kallar tað at byggja sær hús, til nakað heilt serligt, fyri ikki at siga lívsbroytandi.

At rinda fyri bústað man vera millum fremstu føroysku privatbúskaparligu raðfestingar. Og tað síðsta, ið kemur í afturhond. Tað veit kapitalurin, sum í smáum og ofta lítið mentum samfeløgum sleppur at hava mong andlit, sum ein kvinnuligur starvsfelagi, eg møtti hjá bakaranum, kallaði insestuøs, tí tey eru so nær og ágangandi, og tilskila sær rættin at fara um mark, tí tey altíð søkja sítt egna.

Í so máta hevur tað, at seta føtur undir egið borð, altíð verið rættuliga egið, kann henda persónliga anarkistiskt í liti og sniði, og tó einstáttað, tí tað skal verða bíligt. Men tað kostar undir øllum umstøðum, og tú skalt spara nógv upp, fyrstu ferð at fáa fígging til egnan bústað.

Bústaðir til leigu er ein møguleiki, men frá søguliga eyka fíggjarmøguleikanum hjá gamla Húsalánsgrunninum at byggja títt egna, og til núverandi Bústaðir, er eitt so langt lop, at nú er eingin munur, ja kanska dýrari, at leiga frá almenna bústaðarfelagnum, heldur enn at eiga og aldri at tosa við Bústaðir.

Straffandi niðurstøðuorsøkin er, at tú skal byggja sjálv og eiga títt egna, og ikki dúva uppá tað almenna, har tú tó, um tað er einasti útvegur, kanst stilla teg í røðina við teim, sum vilja leiga, tí tað hava tey gjørt í dannandi milliónabýnum Keypmannahavn.

Tað er ein einføld, dannandi og sosialiserandi rundferð, var tað ikki fyri tiltakandi skeivleikanum og allari polarisering í samfelagnum, har miðstættin svinnur skjótt, nøkur fá gerast ríkari og allarflestu gerast fátækari, hóast tað síðan skúlaatlasið kom í 2014 hevur verið reypað politiskt um, at Gini-talið er tað besta í Føroyum. Áh tú helliga einfold. Men politikarin, ið segði hetta, er farin og kann ikki forsvara seg.

Ein orsøk í Havnini hugsi eg er, at longst sitandi býráðslimur, Heðin fyri Javnaðarflokkin, plagdi at siga, at bústaður var ein persónlig sak. Tí bleiv so lítið gjørt við tað frá hansara og kommunurnar síðu. Borgarin skuldi sjálvur skritta av og ganga runt um ætlaðu húsini, sum skulu málast á øllum fýra síðum. Soleiðis var narrativið í mong ár. Úrslitið hava vit sæð og livað við í mong ár og fara at gera tað, til húsabyggjarar eru mettir og leggjast undir bretti.

Og mest løgna landspolitiska mál varð, at Bústaðir skuldu bara byggja á útoyggj, har eingin vildi búgva og kapitalistiska kappingin var samsvarandi. So tættur er kapitalurin blivin upp at summum ørindaflokkum, les Fólkaflokkinum, sum nú er stjórnarberandi við løgmanni á odda.

Man skal ikki hava stóra koyrikortið í profittmaksimering at síggja, at fastogn er besta og skjótast umsetiliga handilsvøran hjá pengagrammum monnum og konum, sum eru komin so illa fyri, at tey – nýrík sum fananum lík – brenna inni við pengum, og noyðast at leggja seg í kjalarvørrin á politikarum, soleiðis at tey bæði treyta tilveruna hvør hjá øðrum.

Og nærri sambondini tykjast við myndugleikarnar, jú tættari, hægri og vánaligari verður bygt í høvuðsstaðnum, har flestu vilja búgva.

Fer man sum brúkari runt í nýbygdum økjum, so verður tú skjótt deprimeraður.

Tí er framúr, at Gunnar sum einasti reportari og miðlamaður í fyrsta lagi hevur smittandi útvarpsáhuga í hesum lívsdýra og torgreidda evni, búseting fyri brúkaran, og síðan dugir at knýta sterkar fakpersónar, arkitektar við meiningum, afturat sær í eini stuttrøð, sum tryggjar aktualitet, og ikki verður drúgvari enn at vit sum lurtarar hanga í og ikki missa tráðin og áhugan. Og tá alt kemur til alt, hvør annar enn útvarpið og sjónvarpið hjá Kringvarpinum, skulu átaka sær hesa upplýsandi miðling, sum búreising er, í navninum á public service? Kringvarpið er í so máta einasti miðilin. Eingin annar ger tað.

Í fyrstu sending varð nomið við rúmini millum húsini, og í aðru sending, sum var munin áhugaverdari, tí hon var meira nærverandi, varð í størri mun sagt frá um egna bústaðin hjá arkitektinum og týdninginum at hava gott útsýni, ikki bara í túninum, men heilt út í havsbrúnna. Og so varð ljós varpað á bilin og vaksandi fermetarnar, sum hann, bilurin í fleirtali, tekur og støðugt sleppur at taka, ár eftir ár, allastaðni har bygt verður.

Fekk úr góða útvarpsprátinum tann tanka, at meðan vit tosa um at avmarka skermar hjá børnum, sum beint nú eru byrjað aftur í skúla, er eingin, ið hugsar tankan at avmarka talið á bilum hjá tí vaksna, har hann kemur, fer og byggir.

Hugsi, at bilurin er ikki minni tjóvur í øllum okkara umhvørvum, heima, til arbeiðis, í skúla, til handils, fitness, svimjing, fótbólt, festivalar, møti, jarðarferð, matstovu, umborð á ferjum, í biografi, Norðurlandahúsinum og á flogvøllinum. Tað gerst einki uttan bil. Allastaðni og uppá eingang. Øll bilapláss skulu friðhalgast og altíð standa tøk. Og har sum sami borgarstjóri segði, at tjóðpallur skuldi byggjast, har ber einki til, tí bilar skulu standa á Skálatrøð. Eingin hoyrist seta avmarkingar til innvasiva bilin. Tað var ein áhugaverdur tanki, sum nomin varð við í aðru sending.

Enn eru tvær sendingar í væntu og eg gleði meg stórliga til báðar.

Og nú eg rósi Gunnari, má eg eisini rósa Johan í Kollafirði, serliga fyri seinasta partin í "Radio Stjernekilde", sum varð merktur og borin uppi av dyggum kanningararbeiði, research, og einum persónligum frásagnarstíli, sum eyðkennir vertin, til dømis tá hann í tíðarløgum nevnir Grím Kambans gøtu frá P. A. Restorff og oman til Kvøldlot - har einasta dømi er um, at bilar verða avmarkaðir í mun til fótgangarar - og so Lyrec bandupptakarar og Yamaha knallertir, sum innramma persónligu søguna, so eftir stendur ein spilllivandi og persónliga observant tónleikasøga um tíðina, hann hevur fingið heimildarfólk at siga frá um, tá Útvarpið bleiv til, og dúvaði uppá Tónleikafelagið, Birna Dam, Tey av Kamarinum, Faroe Boys, Hansemann og Tonglatummas. At tílíkar sendingar sleppa á skránna í Kringvarpinum er at varðveita miðling og fólkaræðisligu samrøðuna, hvørki meir ella minni.

Framúr.

Gott útvarpsarbeiði skal rósast. Tí tað er ikki nøkur sjálvfylgja og hoyrist ikki á hvørjum degi í doyggjandi útvarpsmiðilinum, sum tær kanningar, vit síðan aldarskiftið hava fingið avmarkað innlit í, prógva, at færri og færri lurta eftir, so sum vit hava kent hann í skjótt sjeyti ár, hesum fremsta og genuint føroyska miðili, sum í dag sjálvdan hjúklar um kjarnalurtaran við nýgjørdum sendingum, sum vilja út um senukantin, tí tey hava nakað upp á hjartað og ikki eru steindeytt vinstrahondsarbeiði, sum umboðar fólkakirkju, bókaforløg, festivalar ella líknandi íognarar og áhugapartar. Takk fyri gott og upprunaligt útvarpsarbeiði, brúkaranum at gagni, og sum ikki var endursending.

Po licznych zawirowaniach z przylotem na Owcze dziś na stadionie #Tórsvøllur rozegrano w końcu spotkanie rewanżowe między @klaksvikaritrottarfelag a @lechpoznan1922.

Za sprawą niezawodnej @sabina_na_wyspach_owczych Farerskim Kadrom udało się znaleźć na niemal pierwszej linii sportowych emocji. A z pewnością za linią końcową boiska ;)

W pomeczowy wieczór garść zdjęć.

An island without a harbour, encircled by perilous cliffs and rising high above the wild Atlantic ocean, farmed by the same family for eight generations. What is it like to live at the edge of the world? In Eva and the Island: Life at the Loneliest Farmhouse in the World—released today, BBC correspondent Tim Ecott […]

The post ‘Eva and the Island: Life at the Loneliest Farmhouse in the World’—Tim Ecott releases fourth Faroe-themed book appeared first on Local.fo.

Tá eg fekk bókina “Sunneva – dame af sjældent mod” í hondina, gjørdist eg forvitin, tí millumnavnið Sandø var í navninum á hesi serligu kvinnu, sum eftir seinna heimsbardaga fekk fleiri virðislønir, tí hon undir seinna heimsbardaga sýndi serligt dirvi … Læs resten →

The post Sunneva Sandø var egin, ráðarík og serlig stríðskvinna appeared first on Hvannrók.

Culture is a main attraction of Fuglafjørður, backed by numerous scheduled events throughout the year and an outstanding talent base in the arts, according to Kristina Gry Berg, the head of Visit Fuglafjørður. “The culture is what is drawing people to the town and draws visitors to the town,” Ms. Berg said in a video […]

The post Fuglafjørður’s Cultural Attraction—video appeared first on Local.fo.

Um dagarnar hitti eg amerikansku hjúnini, Neils og Neelie Skoulund Kruse, sum búgva við Foxánna í Cary, Chicago. 

Tey vóru við ferðamannaskipinum Azamara, og nú Neils verður 75, hava tey sett sær fyri, fyrstu ferð, at vitja í Føroyum. 

Hann er av Kruse ættini úr lítla staðnum Snogebæk, "et fiskerleje", millum Nexø og Dueodde heilt har eysturi á Bornholm. 

Fyrsti Kruse, sum kom til Føroya, Jens Jørgen, var hagani og síðani hava nøkur fólk í føroysku ættini tikið Snogebæk sum millumnavn.

Fyrstu ferð eg møtti Neils var í januar 2001, tá Edward Fuglø, Unn og eg vitjaðu framsýningina, "Vikings: The North Atlantic Saga", í American Museum of Natural History í New York.

Ørindini vóru at skapa eina fatanarrammu um Útnorðurframsýningina "Hunters of the North", sum hevði føroyska heitið "Veiðimentan í Útnorðuri" og norðurlendska heitið "Fangskultur i Vestnorden".

Edward skuldi seta handritið hjá Jóan Pauli Joensen í senu, so framsýningin kundi gerast visuellur veruleiki á sløttum gólvi í allari høllini í Norðurlandahúsinum, sum varð myrkalagt.

Oddmar, beiggi mín, sum tá arbeiddi á Bornholm, hevði undan aldarskiftinum víst mær ættarskjøl í lokala bókasavninum í Rønne, og vit høvdu vitjað Snogebæk. Tina Holm í Bjæverskov visti alt um greinarnar, eisini tey, sum fóru til Amerika. Hon setti okkum í samband við Neils, sum í kalda januar 2001, kom til New York at hitta okkum.

Hetta var stórhending í hansara lívi, tí tað var fyrstu ferð, hann møtti einum livandi Kruse við ættarbondum úr Snogebæk, sum ikki var partur av hansara egna húski. Hann og Neelie hava tveir synir, Niels Andreas Kruse III og Alexander Quinten Kruse. 

Sum nøvnini benda á, hava tey danskar ættarfedrar, og búgva í einum øki, har tøtt sambond eru millum norðbúgvar, Scandinavians, sum tey siga. 

Í amerikansku Kruse ættini hjá Neils, er byrjanin Morten Jørgensen Kruse (1800-1885), sum í 1826 í Povlsker sogn giftist við Kirstine Pedersdatter Møller (1801-1843) og fingu átta børn. Í 1848 giftist Morten uppaftur við Karen Margrete Jensen (1817-1903) á sama stað og tey fingu børnini Marie og Kirstine. 

Her liggur grundin til amerikansku útrásina, um enn hon er javnfjar við føroysku útrásina hjá somu slekt úr sama øki til Føroya.

Vit møttust við Farstøðina í Havn, har bussar koyrdu ferðafólk aftur og fram, frá ferðamannaskipinum.

Sólin skein ikki, sum vit høvdu væntað, og kuldi var í fyrijáttaðu summarluftini. 

Kortini gingu vit út á Tinganes, heim í Boysensgarð, gjøgnum Paname, oman í Vágsbotn og út til Madam Andreasen á Hallarkletti, har vertsforeldrini hjá fyrsta Kruse í Føroyum búðu. 

Hin 6. juni 1863 giftust dóttirin Caroline Amalie Andresen, fødd í Keypmannahavn 1844, á hesum stað við Jens Jørgen Kruse, skipara, føddur í Gadegaarden í Snogebæk hin 6. juni 1837.

So koyrdu vit, Oddmar og Jonny, Poul Einar og Dora, og Unn og eg, við Neils og Neelie norður til Saksunar, har vit høvdu avtalað at møta Olgu Kruse, dóttir systkinabarnið, Óla Jákup, sum greiddi frá um lívið á Dúvugørðum, og gav eina bæði livandi, sannførandi og tíðarrætt meiningsfulla frágreiðing um ferðavinnu á helst mest vitjaða staði í Føroyum í dag. 

Neelie keypti eitt væl tilvirkað sheepskin, seyðaskinn, á garðinum.

Nú vóru stundir at koyra suður gjøgnum tronga Saksunardal við nógvari ferðslu, og so norður til Eiðis, at vitja Sigruna Gunnarsdóttir, ið er abbadóttir Niels Kruse (1871-1953), og mannin Tord Niclasen, ið hevur verið í Chicago, og sum vit týtt og ofta hava samskift við um ferðamálið Kuba.

Umframt at síggja verk hjá Sigrun, sum lukkutíð gav sær stundir at møta okkum, hóast hon hevði japanskar gestir, er altíð hugvekjandi at síggja litakassan, the paintbox, og myndafótin, hjá abbanum, sum var fyrsti føroyski listamálari. 

Tað er sum at lenda, touching base, tá tú kemur uttan úr heimi, og ber sama navn, stundar til tey 75 og fyrstu ferð er millum fólk í Føroyum, ið hava ein fjaran felags uppruna. 

Og sjálvur er hann ikki uttan myndlistarlig evni, avdúkar hann í samskifti við abbadótrina.

Sofus Debes Johannesen bendir okkum á Símun Niclasen, sum hoyggjar á stykkinum næst við Gjáar kirkju, og letur okkum upp, so vit sleppa inn í kirkjuna frá 1929. 

Hon var hin fyrsta, at verða vígd á føroyskum, enntá við føroyskt umbidnari altartalvu frá Niels Kruse úr grannabygdini Eiði, sum frammanundan hevði gjørt altartalvuna í Selatraðar kirkju.

Myndaevnið er bíbilskt, tikið úr fjúrtanda kapitili hjá Matteus. Ovast stendur: "Harri, bjarga mær!" Undir bíbilska myndaevninum, har vit í staðin fyri Genesaretsvatn síggja norður í Djúpini við Kallinum á Kalsoynni í baksýni, ið nú er kendur sum staðurin, har James Bond legði beinini, stendur: "Fátrúni maður, hví ivaðist tú?"

Orðini eru tikin úr ørindi 31 og báturin er, sum skilliga sæst, føroyskur. Í kapitlinum í "Gjáar søgu" um føroysku vígsgluna og serføroysku altartalvuna, sigur Petur Jacob Sigvardsen, at hann, ið sat fyri hjá Niels Kruse, tá hann málaði Pætur, sum heldur í hond Frelsarans, var Edmund í Garði.

So eta vit ein góða bita úr picnickurvini, vit høvdu pakkað við skerpikjøti og øllum boblutilhoyri í Havn, í Gjáarhúsunum, sum dóttir Doru, Jastrid, og maður hennara, Hálvdan, hava endurreist av einslistum í Túni mitt í bygdini. 

Enska tosið gongur lívligt, eisini um, hvat føroyskt er, og hvussu tað bleiv til, um flaggið, skúla, kirkju og herseting, og hvørji grannalandamál eru næst, og best skilja hvørt annað, hóast øll almenn skjøl eru á donskum, sum tilflytarar úr fjarari londum ikki skilja, hóast tey pliktskylduga læra seg føroyskt, og tá renna seg í hetta skuggamálið, sum er danskt. Mál er ikki bara samskiftisamboð, men eisini mentanarberi, og tað ikki bara hjá vanliga fólkinum, men eisini hjá fjaru øvrigheitini.

Út á seinrapartin eru stundir at koyra suðuraftur til ferðamannaskipið, har ferðalagið, sum hevur verið aðrar útferðir við skipaðum og løggildum ferðaleiðarum, nú bíðar eftir Neils og Neelie at hava ein sonevndan white dress døgurða. Omaná spæla Spælimenninir hjá Kristiani Blak, Sharon, Ívar og Torleik, umborð.

Heimkomin eftir hesa nemandi kirkju- og listasøguligu fyrstuhondsferð við ferðafólki á heimrustini í mínum egna heimlandi, tendri eg Kringvarpið, og hoyri beinleiðis prædiku úr kirkjuni í mínari egnu heimbygd, sum ikki er á føroyskum, prædikan.

Eftir vitjanina í søguligu kirkjuni í fyrrnevndu grannabygdini, og eftir at hava staðið undir eins søguligu altartalvuni við føroyskum myndaevni, gongur ein løta áðrenn eg kann sodna inntøkuna av kirkjumáli í almenna rúminum, sum 97 ár seinni ikki er á føroyskum. 

Við orðunum "Fátrúni maður, hví ivaðist tú?" gjørdist júst tað mín fremsti undrunarspurningur restina av degnum, og er tað enn.

Fátrúni maður, hví ivast tú í, hvat móðurmál títt er?

A project led by Tina Grønbech of Vágur municipality alongside others, including Dutch-born artist Floortje Zonneveld, is being launched from Suðuroy to combat plastic pollution on Faroese beaches. Under the name RÁK, the project aims to “reduce waste streams by transforming discarded plastic into useful, sustainable products.” The deadline for the project’s current crowd funding […]

The post Suðuroy-based group seeks funding to combat plastic pollution on Faroese beaches appeared first on Local.fo.

This year’s Ólavsøka festivities concluded much in line with the established tradition of recent years—with thousands of people gathered at Vaglið in downtown Tórshavn for the big sing-along. Often called the Faroe Islands’ national holiday, the Ólavsøka takes place on July 28th and 29th and features a huge program of events, ranging from sports and […]

The post Thousands gather for sing-along in central Tórshavn to end Ólavsøka appeared first on Local.fo.

Millum túsundir á Vaglinum fær Siri okkum at minnast hin eina falna í Berlin og tey mongu særdu í býnum, har heimsins fyrsti LGBT aktivistur, Karl Heinrich Ulrichs skrivaði søguna "Manor", sum nú er gjørd til film í Føroyum. Í ein stillan minutt, sum stendur meitlaður í sinninum hjá fremmandafólki, sum ganga framvið ánni, men verða kúrr, tí tey vita, eins og vit, hvat evnið er.

Silvurdrongur, sum brúkar sítt borgarliga navn Trygvi, tá hann stillar út uppi í Steinatúni, kemur á pallin við einum óbetaliligum sjovi, sum byrjar við heimstónleiki av Balkan. Gjøgnumføroyskt entertainment í strammum búnað og matsjandi húgvu. Havi ikki hoyrt so kompakt stílsikra framførslu, sum til avmálda høvið er í góðari kontakt við áhoyraraskaran, ið er visuelt svangur, vil klappa, flagga og syngja við.

Siri, sum er stórtekkiligur og larger than life pallstjóri og frásøgufólk í drag, hevur fullkomið tamarhald á øllum teim møttu í miðbýnum, og ger meg stórbilsnan, ja málleysan, tá hon skiftir á eina persónliga heimakanal, og fer at syngja sálmin frá 1860'unum, "Yes, Jesus loves me", sum vit eisini kenna frá Whitney Houston, so miðbýarkarmurin hesa løtu er eins væl Harlem og downtown Tórshavn undan ólavsøku. No limit, um so áin rennir undir ella omaná.

Henda vend í almenna rúminum, at ítaluseta ráðandi maktfaktorin, sum religiónin altíð hevur verið, á ein nýggjan hátt, krøkir eisini í góðorðini hjá Martu á Lakjuni á Facebook í gjár, har hon við støði í ælabogagøtuni í Steinatúni umrøður samkyndleika og fosturtøku:    

- Við hesum í huga haldi eg, at tað er vert at spyrja, um tað er skynsamt, tá kristin standa við øksini fremst í málum, sum eitt nú umrøða samkyndleika og fosturtøku. - Ikki tí at etiskir spurningar eru týdningarleysir, men tí at fokusið tá flytur seg frá evangeliinum til mentanarbardaga ella stríð um moralskar og samfelagsligar spurningar, har vandi er fyri, at evangeliið verður skúgvað í bakgrundina, meðan mentanarbardagin og kjak og tvídráttir taka yvir. Tá koma fólk at hoyra tey kristnu sum eina rødd, ið ber fram fordøming og mótstøðu, heldur enn gleðiboðskapin um kærleika, náði og vón…Hetta er ikki ein grundgeving fyri, at kristin skulu gevast við sínum sannføringum. Tað er ein grundgeving fyri, at sannføring uttan eyðmýkt, miskunn og kærleika lættliga ger meiri skaða enn gagn. - Tað var júst tann freistingin, Jesus ferð eftir ferð ávaraði ímóti: At kenna sannleikan, men gloyma kærleikan.

Eftir góðorðini hjá Martu, heilsar ein fríkirkjumaður henni við næstan haiku orðunum: "Gud er góður. Ikki óður."

Henda vend í almenna religiøsa retorikkinum undrar meg positivt.

So fer innbodni høvuðstalarin á pallin hjá LGBT+ Føroyum, Ólavur Eysturdal, sum nú er prestur í Danmark. Hann er so stálsettur, at hann vil hava bann fyri umvendigarterapi.

Kørgu orðini, sum gamaní vórðu pakkað inn í vælkomponeraða bíbilska poesi, liggja enn á, tá eg heimkomin møti elsta manni í grannalagnum.

- Hevði hasin prædika herheima, hevði eg farið at gingið í kirkju aftur, sigur hann, nomin og rørdur.

Kirkjan og praktiseraða religiónin eru týðuliga í eini rembandi broyting. Einki tykist kunna steðga hesi transenderandi broytingartilgongd. Og tað eri eg fegin um. At vit eiga fólk, sum á ólavsøku kunnu klæða maktreligiónina í ein menniskjabúnað.

Takk fyri tað.

A więc stało się. W środowy wieczór po raz czwarty wylądowałem Airbusem na Vágar. Kolejny raz farerska ziemia wyłoniła się zza chmur na kilkadziesiąt sekund przed lądowaniem. Przed startem pachnącego nowością Airbusa 320 (dumnie noszącego nazwisko Williama Heinesena) z głośników sączyła się, zamiast utartej popowej papki, składanka farerskich kvæði, m.in. Grímur á Miðalnesi. I jak […]

Artykuł Dziennik z podróży – edycja 2017 pochodzi z serwisu Farerskie kadry.

Ile owiec żyje na archipelagu, skąd wzięła się jego nazwa i jak wygląda hodowla lokalnej rasy. Owce w krajobrazie, kuchni i historii Wysp Owczych.

Artykuł Czy na Wyspach Owczych są owce? pochodzi z serwisu Wyspy Owcze - Klub Miłośników Wysp Owczych.

Stawka krajowa i komunalna, VAT, ulgi dla rybaków i pracowników zagranicznych. Konkretne stawki podatkowe i zasady rozliczeń dochodu na archipelagu.

Artykuł Podatki na Wyspach Owczych pochodzi z serwisu Wyspy Owcze - Klub Miłośników Wysp Owczych.

Ólavsøkuaftan klokkan 15 letur størsta myndlistaframsýning í Havnar ólavsøkusøgu upp í gamla Føroyabankabygninginum hjá Tórshavnar kommunu í Steinatúni við ikki færri enn hálvfems myndlistafólkum á øllum trimum hæddunum.

Her hevur Edward Fuglø kuraterað Ólavsøkuframsýningina 2026 Listating, við enska heitinum ArtThing, saman við nevndini í Listafelag Føroya. Í tilgongdini havi eg týðuliga sæð, at Bárður Næs hevur verið ein tryggur stuðul, hóast hjálpartoymið telur tólv folk.

Í skránni, sum Edward stendur við á ovastu myndini, eru 184 blaðsíður, har avmyndaðu listafólkini eftir fornavni lýsa seg sjálvi á føroyskum og enskum. Elsti er Zacharias Heinesen (f.1936) og yngsti er, sum Edward sigur 20+.

- Frá altjóða virknum listafólkum til rótføroysk oyggjalistafólk. Allir aldursbólkar eru umboðaðir og øll møgulig hugsandi tøkni. Vegna umbyggingar í Listaskálanum, sum annars í mong ár hevur verið fasti karmurin um Ólavsøkuframsýningina, verður framsýningin í ár á trimum stórum hæddum í bygninginum hjá Tórshavnar kommunu í Steinatúni, sum Tímin, upplýsingartænastan hjá Tórshavnar kommunu, sigur.

Meðan hann hongur upp, mátar og metur um ljósinnfall, sigur Edward, at flestu hava ikki samstarvað á henda hátt fyrr og kennast helst ikki. - Tað er for galið, at tey ikki kenna hvønn annan. Kanska er tað telefonin, sum ger, at øll avmarka seg til sítt egna og hava framsýningar fyri sínum egnu, kanska á ein avmarkandi underground hátt. Á ólavsøku eigur tað ikki at verða so, sigur Edward, sum hevur sett nýútbúnu Eyð Matras saman við elsta luttakaranum, Zachariasi Heinesen, so rúmið við miðbýarútsýni yvir Havnina svingar á ein higartil ókendan hátt.

- Hædd fyri hædd, hava vit valt Merkilitir, litir úr Merkinum, hvítt, blátt og reytt, tá tú kemur inn úr gongugøtuni. Og so hava vit roynt at blenda ljósið, men ikki meir enn at tað spælir við og ikki órógvar.

Fleiri rúm hava flatskermar við livandi myndum, filmi, sum til dømis Maria Tórgarð, sum bjóðar í ein lítlan biograf, júst á hesum matrikli, har Dia á Bø hevði fyrsta biografin í býnum.

Í einum rúmi á reyðu hæddini fer Trygvi Danielsen at lesa. Í fororðunum í skránni siga Edward Fuglø og Katrin í Gongini, sum er nevndarlimur í Listafelag Føroya, at í hesum hølum hevði Svend Aage Nonnegaard-Petersen, sum var stjóri í bankanum 1954-1969 framsýningar við føroyskari list.

- Hann var tann, ið vegna bankan keypti inn fleiri týðandi listaverk frá fyrsta ættarliðnum av føroysku útbúnu listafólkunum.

Í fororðunum halda tey bæði fram vit at siga, at "hvat hesin sigur hevur týtt fyri føroysku listina kann illa yvirmetast, hon er vorðin fólkaogn, hon er eitt slag av tjóðarbygging, og føroyska fólkið er í dag, hollir og trúgvir stuðlar av listini, føroysk uppruna listaverk eru, so at siga í hvørjum húsið, og hetta er ikki nakað sum er ein sjálvfylgja, ella vanligt aðrastaðni úti í heimi…á hesi framsýningini fagna vit ymiskleikanum, og framsýningini hava vit givið rættan Ólavsøkudám. Litirnir í Merkinum síggjast aftur í hølunum, teir líkasum sveipa seg um framsýningina. Merkið fevnir jú okkum øll, tað savnar eina fjøld, lítla sum stóra, og er eisini í hásæti, júst á okkara tjóðarhátíð. Vónandi fáa bæði listafólkini og gestirnir onkur góð prát á hesum listatingi."

Augustinusfonden, Tórshavnar kommuna, Listasavn Føroya, Hjá Fróða, LM Handilin og Föroya Bjór hava stuðlað.

Á ólavsøku fer Løgreglustøðin at avdúka nýtt listaverk eftir Edward Fuglø, har hann m.a. arbeiðir í træi og við speglum av knallertum. 

Listating er opið í Steinatúni til 8. august klokkan 18.

Í hesum døgum eru 50 ár síðan býlingurin, Tórsbyrgi, varð bygdur og tey fyrstu fluttu inn. Tórsbyrgi er elsta eigarafelag í landinum. Navnið á arkitektinum, Gunnar Hoydal, varð fleiri ferðir nevnt.

Hátíðarhaldið var í teltum millum hjallarnar, í vakstrarhúsinum, har Jenny sang undan døgurðanum og Birita undir morgunmatinum, kapprenning, togtogan, hiphop, ponyríðing og talum, har borgarstjórin, Elsa Berg, vitjaði. Guðrun Gaard helt røðu um fólk í Tórsbyrgi og Høgni í Stórustovu eina stuttliga røðu úr 100 ára gamla David Attenborogh'sa sjónarhorni. Hanna D. Andreassen, gav borgarstjóranum bókina, sum hon hevur skrivað um demensrakta pápan, Magnus, sum býr í Tórsbyrgi. Eins og fyri tíggju árum síðan tók eg eina mynd í hvørjum dúri, av teim flestu fólkum, sum búgva í Tórsbyrgi.

People in the southeast of the island Sandoy are celebrating these days following the opening, a week ago, of Dalstunnilin, a 2.2-kilometer road tunnel that safely connects the tiny village Dalur to its northern, slightly larger neighbor Húsavík. The new mountain tunnel replaces an old, almost 5km, narrow coastal road that goes along a steep […]

The post Newly opened tunnel brings hopes of growth for 38-population Dalur appeared first on Local.fo.

Mynd frá 1950-árunum. Myndin sigur heilt nógv, tí nógv skip liggja fyri teym á Havnarvág. Orsøkin var, at Molin var ikki longdur, og Havnin var brimpláss á sunnanættunum. Havaldan kom beinleiðis á Havnina, og vit minnast, tá breyt í Vágsbotni, … Læs resten →

The post Úr myndasavninum – Nógv skip máttu liggja fyri teym í Havn appeared first on Hvannrók.

 Fagnaðardagur í Dali  18. juli 2026, nú var endiliga klárt at lata dalstunnilin upp. Veðrið var so frálíkt, og nógv fólk vóru í Dali henda dagin. Við tunnilsmunnan í Dali spældi Havnar hornorkestur, og talur vórðu hildnar. Anna Paulina, sum er borgarstjóri í Húsavíkar kommunu helt eina frálíka talu. Eitt tema, sum eg helt var so gott, var hetta við, at kostnaður og virði er hvør

sítt. Eitt er hvat ein tunnil kostar, eitt annað er, hvat virði og nyttu hann ger fyri fólkið á staðnum.

Vit vóru fleiri, sum gingu úr bygdini niðan gjøgnum neytageilina, sum nú er gjørd í stand. Nógvir rennarar og súkklarar og fólk til gongu komu úr Húsavík. Turið á Bakka, sum er elsta fólk í Dali, koyrdi gjøgnum tunnilin aftná  Sjúrði, sum koyrdi "skúlabussin", saman við Lonu, Gnippu og Annfinn. So festligt.

 Í Dali er nógv í gongd. Slótturin er fyri, og ikki at gloyma: um eina viku letur Dalstunnilin upp. Bygdin vísir seg frá sínari bestu og vakrastu síðu.

Bødvar ger nýggjan garð um plantasjuna

Petur slær garðin í Malthúsi.

Og nú nærkast alvorliga, núið trygdarvenjingin hevur verið.